Điều kiện địa hình đa dạng, phức tạp, chủ yếu là đồi núi cao, bị chia cắt bởi nhiều sông, suối; cơ sở hạ tầng chưa phát triển, nhất là hệ thống giao thông đường bộ. Hằng năm, trên địa bàn Tỉnh xảy ra hàng chục cơn lũ quét, lũ ống... gây thiệt hại lớn về tài sản và tính mạng của người dân.

Để góp phần nâng cao năng lực, chủ động phòng, chống thiên tai (PCTT), giảm thiểu đến mức thấp nhất thiệt hại về người, tài sản của Nhà nước, Nhân dân; phát triển kinh tế - xã hội bền vững, bảo đảm tốt an ninh, quốc phòng trên địa bàn Tỉnh, hằng năm, Bộ Chỉ huy Quân sự (BCHQS) tỉnh Lào Cai đã phối hợp cùng với các cơ quan, ban, ngành chức năng tham mưu, đề xuất với Ủy ban Nhân dân (UBND) Tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo các cấp, các ngành, các đơn vị trên địa bàn Tỉnh tăng cường công tác quản lý Nhà nước về PCTT. Thường xuyên rà soát, bổ sung phương án PCTT và tìm kiếm cứu nạn sát thực tế, đảm bảo tính khả thi trong tổ chức thực hiện theo phương châm “Chủ động phòng ngừa, kịp thời ứng phó, khắc phục khẩn trương và hiệu quả”. Theo đó, các địa phương, cơ quan, ban, ban ngành chuẩn bị tốt lực lượng, phương tiện, vật tư, kinh phí theo phương châm 4 tại chỗ (chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ) trong thực hiện PCTT, dịch bệnh.

leftcenterrightdel
Tỉnh Lào Cai tổ chức diễn tập ứng phó lũ ống, lũ quét, sạt lở đất và tìm kiếm cứu nạn năm 2019. Ảnh: CTV

Điểm nổi bật là, BCHQS Tỉnh đã chủ động tham mưu với UBND Tỉnh thực hiện tốt “Chỉ huy tại chỗ” và có nhiều nội dung được triển khai thực hiện có hiệu quả như: Ban Chỉ huy (BCH) và Văn phòng BCH PCTT và tìm kiếm cứu nạn các cấp, các ngành từ tỉnh đến huyện, thành phố, thị xã và các sở, ban, ngành thường xuyên được kiện toàn, đảm bảo đúng, đủ thành phần theo quy định và phân công nhiệm vụ cụ thể đối với từng bộ phận, thành viên. Công tác xây dựng, rà soát, cập nhật, bổ sung phương án ứng phó với các loại hình thiên tai được duy trì nghiêm túc. Hệ thống thông tin liên lạc trong chỉ huy, cảnh báo thiên tai luôn thông suốt, đảm bảo kịp thời cho công tác chỉ huy, chỉ đạo, điều hành khi tình huống xảy ra.

Cùng với đó, nội dung “Lực lượng tại chỗ” cũng được Tỉnh quan tâm bảo đảm tốt. Lực lượng huy động từ các sở, ngành, đơn vị từ tỉnh đến huyện, thành phố, thị xã và xã, phường, thị trấn tham gia công tác phòng tránh, ứng phó và  khắc phục hậu quả khi có tình huống thiên tai xảy ra với trên 20.000 người. Tùy theo tình hình diễn biến và mức độ ảnh hưởng, thiệt hại do thiên tai gây ra, BCH PCTT Tỉnh quyết định việc điều động và phân công, bố trí lực lượng để chi viện cho các địa phương theo yêu cầu. Lực lượng này được huy động theo cơ chế, khi có thiên tai xảy ra, Chủ tịch UBND Tỉnh quyết định huy động, điều động, trưng dụng lực lượng, vật tư, phương tiện, trang thiết bị, nhu yếu phẩm của các sở, ngành, địa phương để ứng phó, sự cố thiên tai theo quy định. Trong trường hợp vượt quá khả năng ứng phó của địa phương, báo cáo đề nghị Quân khu 2 và Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTT và Ủy ban Quốc gia ứng phó sự cố, thiên tai và tìm kiếm cứu nạn hỗ trợ giúp đỡ.

Về vật tư, phương tiện, trang thiết bị, UBND các huyện, thành phố, thị xã đã chuẩn bị đầy đủ như: áo phao, xe cải tiến, xẻng, xà beng, dao, đèn ắc quy (đèn pin), trống (kẻng, loa phóng thanh), bộ biển báo tín hiệu lũ, bộ đèn tín hiệu báo lũ, bảng báo hiệu hư hỏng, đá, cát vàng, bao tải, rọ thép… phục vụ công tác PCTT. Tổ chức kiểm tra, rà soát, thống kê, tổng hợp số lượng, chất lượng vật tư phục vụ cho công tác này và có kế hoạch bổ sung đủ số lượng theo quy định. BCHQS Tỉnh có trách nhiệm tổ chức hiệp đồng với đơn vị công an, biên phòng và các đơn vị liên quan chuẩn bị tốt 30 ô tô tải, 6 ca-nô, 6 xuồng, 04 thuyền... Các lực lượng khác đều chủ động thực hiện tốt các nội dung về vật tư, phương tiện, trang thiết bị theo quy định.

leftcenterrightdel
Thực hiện klhai báo y tế đối với công dân từ Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai về khu cách ly của Trung đoàn 254. Ảnh CTV

Đặc biệt, thực hiện “Hậu cần tại chỗ”, BCHQS Tỉnh đã chủ động phối hợp với Sở Công thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, các đơn vị liên quan hướng dẫn các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh thương mại trên địa bàn tham gia dự trữ hàng cứu trợ khẩn cấp, bao gồm: mỳ ăn liền, cháo ăn liền, cơm khô, lương khô, nước uống, nến thắp, thực phẩm chế biến, gạo ăn dự kiến cho khoảng 10.000 người, trong thời gian 7 ngày. Trong thời gian qua, BCHQS Tỉnh đã tổ chức bảo đảm đầy đủ mọi mặt hậu cần cho nhiệm vụ SSCĐ, huấn luyện, diễn tập khu vực phòng thủ tỉnh, huyện, phòng chống bão lũ, cứu hộ, cứu nạn, phòng chống cháy rừng… Đặc biệt, năm 2019, BCHQS Tỉnh tham gia diễn tập ứng phó lũ ống, lũ quét, sạt lở đất và tìm kiếm cứu nạn do Bộ chỉ đạo đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Trong công tác phòng, chống dịch bệnh, nhất là đại dịch Covid-19 vừa qua, thực hiện Chỉ thị của Chính phủ và hướng dẫn của các bộ, ngành, đặc biệt là Chỉ thị số 04/CT-BTL ngày 1-2-2020 của Tư lệnh Quân khu về phòng, chống dịch Covid-19, BCHQS Tỉnh thành lập Ban Chỉ đạo phòng, chống dịch từ cơ quan đến đơn vị, xây dựng kế hoạch, tham mưu tổ chức hội nghị triển khai nhiệm vụ và tập huấn cho chỉ huy và cán bộ quân y các cơ quan, đơn vị trong toàn lực lượng về các biện pháp phòng, chống dịch bệnh. Đồng thời, phối hợp với Sở Y tế, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Tỉnh, các sở, ngành có liên quan chủ động nắm tình hình dịch hằng ngày trên địa bàn, báo cáo đề xuất kịp thời các giải pháp, biện pháp, chống dịch với cấp trên; liên hệ tạo nguồn vật tư, trang thiết bị, thuốc men, hóa chất để phục vụ công tác phòng, chống dịch ngay từ ngày đầu theo phương châm “4 tại chỗ” (dự phòng, cách ly, điều trị tại chỗ; đảm bảo cơ sở vật chất, trang bị, thuốc men, dụng cụ phòng hộ theo yêu cầu tại chỗ; kinh phí tại chỗ; nhân lực tại chỗ). BCHQS Tỉnh cũng đã xây dựng kịch bản chi tiết, đáp ứng ٥ cấp độ theo kế hoạch của UBND Tỉnh và BTL Quân khu 2, cử lực lượng chuyên môn thực hiện cách ly y tế tại khu cách ly tập trung theo đúng quy trình, hướng dẫn của Bộ Y tế và của Cục Quân y. Căn cứ kế hoạch của Quân khu, BCHQS Tỉnh xây dựng kế hoạch phòng, chống và ứng phó với các cấp độ dịch Covid-19 theo từng giai đoạn; hướng dẫn Ban CHQS 9 huyện, thành phố, thị xã tham mưu cho UBND huyện, thành phố, thị xã tổ chức khu vực cách ly, tiếp nhận, quản lý, điều hành các cơ sở cách ly tập trung của huyện, thành phố, thị xã khi đưa vào sử dụng. Đặc biệt, BCHQS Tỉnh đã chuẩn bị chu đáo, bảo đảm nguồn lương thực, thực phẩm, nhu yếu phẩm, thuốc men và các điều kiện về cơ sở vật chất... phục vụ hiệu quả công tác cách ly y tế cho hàng trăm công dân tại Trung đoàn 254, Trường Quân sự Tỉnh đối với người nhập cảnh từ các quốc gia, vùng lãnh thổ có dịch Covid-19 về tỉnh Lào Cai. Tại đây, các công dân được bảo đảm ăn 3 bữa/ngày với mức tiền ăn 80.000 đồng/người/ngày và được bảo đảm đầy đủ chăn, màn, gối, chiếu, các nhu yếu phẩm (giấy vệ sinh, khăn mặt bàn chải, kem đánh răng...) và các vật dụng thiết yếu. Ngoài ra, đơn vị còn lắp đường truyền Internet, tivi, bảo đảm thuốc men, vật tư y tế, hóa chất khử khuẩn và phương tiện vận chuyển công dân hoàn thành cách ly về các địa phương nơi cư trú. Trong thời gian cách ly, các công dân được thông tin đầy đủ về tình hình dịch bệnh Covid-19 và các biện pháp phòng, chống để nâng cao hiểu biết, ý thức, trách nhiệm phòng ngừa dịch bệnh, yên tâm cách ly, góp phần tích cực vào công tác phòng, chống dịch, không để dịch bệnh phát sinh và lây lan trong cộng đồng. Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, nhất là tinh thần trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ BCHQS tỉnh Lào Cai đã giúp cấp ủy, chính quyền, Nhân dân các dân tộc vượt qua dịch bệnh, nhanh chóng ổn định cuộc sống.

Có thể khẳng định, thực hiện chức năng “đội quân chiến đấu, đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất”, cán bộ, chiến sĩ BCHQS Tỉnh luôn là lực lượng nòng cốt, đi đầu trong việc tham gia hiệu quả phòng, chống, giúp Nhân dân khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh, được cấp ủy, chính quyền và Nhân dân Lào Cai hết lòng yêu quý, góp phần tỏa sáng phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” trong thời kỳ mới.

HỒNG QUANG - XUÂN THÀNH